Bir ülke düşünün ki, çok değil bundan 25 sene önce eve telefon hattı çektirmek için araya hatırlı tanıdıklar sokmak zorunda olduğunuz ya da aylarca beklediğiniz. Bir ülke düşünün ki telekom operatörünü özelleştirirken değeri katlanarak artacak diye yıllarca genişbant İnternet altyapısına kuruş yatırım yapmamış. Bir ülke düşünün ki en büyük telekom operatörü özelleştirilmesine rağmen regülasyonu avcunun içinde tutuyor. Bir ülke düşünün ki çağdaşları kıta genelinde aynı tarifeyle dolaşımı konuşurken operatörleri arasında numara taşımaktan aciz kurumlara sahip. Bir ülke düşünün ki bir çok gelişmiş ülkenin burnunun dibinde ama ancak köy muhtarları kadar basiretli yöneticilere sahip olduğundan 3G ihalesini iki defa yapmak zorunda kalmış.

Bu acı tablo tanıdık geliyor mu? Bana çok tanıdık geliyor ama konumuz bu olumsuzluklar değil. Konumuz  memleketimizin çağdaşlarının yıllardır kullandığı ancak bizlerin türlü güçlükler sonunda kavuşma ayrıcalığına sahip olabildiğimiz bir teknoloji: 3G.

Her ne kadar terimleri Türkçe kullanmaya özen göstersem de 3N (üçüncü nesil anlamında) dendiğinde karıştırabileceğine inandığımdan 3G diyeceğim. En çok sorulan sorunun cevabından, düz Türkçe ile başlayım.

3G nedir?

3G, cep telefonları için görüntülü konuşma ve yüksek hızlı İnternet imkanı sunan bir altyapıdır. Bu altyapı mevcut cep telefonu altyapısına yeni cihazlar eklenerek yapılacağından yüksek miktarda yatırım (milyar TL mertebesinde) gerektirir. Bunun sebebi tamamen farklı radyo sinyalleri ile yayın yapıyor olmasıdır.

Yani aslında sadece görüntülü konuşuyor ve daha hızlı İnternet erişimi elde ediyorken arka tarafta uzun ve sancılı bir süreç gerektirir 3G. Dün de bu sürecin iyice sonuna yaklaştığına inanan Turkcell, ben ve benim gibi pek çok blog yazarını davet ederek 3G konusunda gayet güzel bir partiyle servisinin ön izlemesini bizlerle paylaştı.

3G neler getiriyor?

Az önce de söylediğim gibi 3G her şeyden önce süratli bir İnternet bağlantısı ile geliyor. Çaykolik dostumuz Hamza’nın blogunda bahsettiği gibi şu an için 500KByte/sn civarı hızları yakalamak mümkün. Başka bir deyişle evinizdeki 4 MBit ADSL’den daha hızlı bir İnternet bağlantısı kurmak artık mümkün olacak.

3G‘nin bir diğer yeniliği de tıpkı 80lerin bilimkurgu filmlerindeki gibi görüntülü telefon hizmeti. Bu hizmeti kullanmak için sizin ve arayacağınız kişinin uygun bir cep telefonuna sahip olması gerekiyor. Telefonunuzun uygun olup olmadığını ön yüzdeki kamerasından anlayabilirsiniz. Örneğin Nokia, Samsung, LG, Motorola gibi markaların pek çok modelinde 3G üzerinden görüntülü konuşma yapılabilecek iken iPhone 3G, Blackberry Bold gibi 3G şebeke desteği olan ancak ön yüzünde kamerası olmayan cihazların sahipleri bu nimetten faydalanamayacak ama yine de hızlı bir şekilde İnternet’e bağlanabilecek.

3G‘nin bir diğer getirisi de size gelen ve sizden giden sesli konuşmaları daha kaliteli taşıması. Bu kalite her zaman karşı tarafın şebekesi ile kısıtlı olacağından belki de uzun bir süre faydasını göremeyeceksiniz.

3G servis fiyatları nasıl olacak?

Bu konuda sadece Turkcell cephesinin resmi açıklamalarından bahsedebilirim. Dün aldığım notlardan kısaca özetlemek gerekirse:

• İnternet bağlantısında birim fiyat düşecek. Beklentiler 3G ile beraber 3GB’lık paket bugünün 1GB’lık paketinin seviyesine çekilmesi yönünde.
• Sınırsız bir paket beklenmiyor. Zaten hedef ADSL’e rakip olmaktan ziyade cepten İnternet’in kullanımını yaygınlaştırmak ve bu bağlantı üzerinden daha çok servisi tüketime sunabilmek.
• Görüntülü ya da sesli konuşma arasında bir fiyat farkı olmayacak. Eğer bir paketiniz varsa bu paketi görüntülü konuşma ile tüketebileceksiniz.

3G ile neler yapılabilir?

İşte bir dipsiz kuyu sorusu. Teorik olarak 3G bağlantılı bir telefonunuz olduğunda, İnternet üzerinden yapabileceğiniz her şeyi yapabileceksiniz. Mesela:

• Mobil erişime izin verdikleri sürece Youtube veya Televidyon izlemek
• Cep telefonunuzu modem olarak kullanıp hızlı bir şekilde web sayfalarını gezmek
• İnternet’ten TV izlemek, radyo ve müzik dinlemek
• Cep telefonundan interaktif oyunlar oynayabilmek (3G öncesinde bağlantı hızı sınırlama oluyordu)

mümkün olacak. Kısaca artık evinizde ya da WiFi bağlantı noktası olan yerlerde yapabildiğiniz her şeyi artık cep telefonunuzla her yerde yapabiliyor olacaksınız.

3G’nin kapsama alanı nasıl?

İşte anahtar sorulardan biri de bu. Yine Turkcell yetkililerinin verdiği bilgilere göre açılış günü 3G hizmeti büyük şehilerde yüksek oranda kapsama sağlanacak. Bu noktada net bir yüzde (%) alamadıysak da Taksim meydanında ya da Bostancı’da hiçbir sorun yaşanmadığı bilgisini aldım. Bunun dışında 14 büyük şehirde ve pek çok şehrin merkezinde de 3G ile ilgili çalışmalar tamamlanmış.

Kapsama alanı konusunda endişelerim olduğunu itiraf etsem de 3 operatör de bu konuda birbiriyle yarışmak isteyeceğinden 3G telefonların yoğun olarak kullanıldığı yerler öncelikli olacak şekilde yayılacağından eminim.

3G’yi nasıl kullanacağım?

Dünyada bir ilk olarak Türkiye Cumhuriyeti yetkili makamları, ihalede müşteri onayıyla ilgili bir şart koydukları için eğer 3G kullanmak istiyorsanız operatörünüze bu konuda bir onay vermeniz gerekiyor. Bu onay müşteri hizmetlerine bir telefon, SMS ya da abone merkezinden kimlik yoluyla yapılabilecek.

Ayrıca Turkcell’in SMS ile ön talep toplayacağı da notlarım arasında. Avea ve Vodafone’un benzer uygulamalara gideceğinden de şüphem yok.

Cep telefonunuzda kullanabileceğiniz gibi harici ya da dahili modemler, kablosuz ağ dağıtıcıları (router) gibi cihazlar da alternatif olarak hizmete sunulacak.

3G ne zaman burada olacak?

Siz bu yazıyı okuduğunuzda her şeyin yolunda gittiğini umarsak muhtemelen 3G şebekesi Türkiye genelinde faal durumda olacak. Şebekenin açılış günü 1 Ağustos 2009 saat 00:01. Eğer ön talepte bulunduysanız 31 Temmuz’u 1 Ağustos’a bağlayan gece, saatler geceyarısını gösterdiğinde 3G şebeke aktif hale gelecek.

Düne dair anlatacak çok şey olsa da lafı fazla uzatmayacağım. Özellikle gözümün kaldığı o kol saati cep telefonun ve orada cep telefonumdan çektiğim kareleri aralara serpiştirdim.

Özetle: Bekleyiş sona erdi, hasret bitti, 3G vatana millete hayırlı olsun.

Son dönemde yazı yazma sıklığımın düşmesinin sebebini sorgulamıyor değilim. Ne oluyor da ne CES ne de MWC’de tanıtılan neredeyse hiç bir ürün heyecan vermiyor?

Bu konuda tek kafa yoranın ben olmadığıma eminim. Son dönemde inovasyon adına çok yol kateden mobil dünya, artık “tek cihaz mı iki cihaz mı?” tartışmasının yaşandığı 2000 öncesinin mobil dünyası değil. Artık insanlar her şeyi yapan cihaz hangisi ise onu tercih etmeye çalışıyor. Bu noktada inovasyon, yazılım ve donanım tasarımında olmaya başlıyor.

Yazılımın iletişim ihtiyaçlarında tam entegrasyona gitmesi atılan en önemli adımlardan biri. Bunun örneklerini Nokia Ovi, Yahoo oneConnect, Blackberry gibi kurumsal cihazların bile artık IM, social networking gibi bilgisayar başında kullanmaya alışık olduğumuz servisleri kullanıcılarına sunmasında görebiliyoruz. Artık sosyal hayatınızı çekip çevirmek için eve gidip bilgisayarınızı açmanıza gerek kalmayacak, evde çoluk çocuk bilgisayarın başına geçip chat yapmak için birbirini yemeyecek gibi gözüküyor.

Diğer önemli inovasyon ise Apple’ın her zaman sonradan gelip Steve Jobs’ın karizmasıyla domine ettiği alanda oluyor: arayüz. Her ne kadar tamamen dokunmatik ekranlı telefon devri 90ların sonuna doğru Pocket PC(sonradan Windows Mobile oldu) ve Palm OS ile çoktan başlamıştı. Hatta o dönem Ericsson da dokunmatik ekran kullanan telefonlar yarattıysa da bir şekilde muvaffak olamadı.

Apple ise iPhone’la kısa bir sürede 4 milyon insanın cebine nasıl girdi bu halen bir muamma. Bu yüzden CES’te de MWC’de de Nokia ve Sony Ericsson’dan hep bu cihazı taklit etmeye çalışan arayüz tasarımları görüyor, hep “acaba iPhone’dan bir sonraki adımları ne olacak?” diye izliyorum.

Arayüzde bir sonraki adımı kestirmek güç: acaba üç boyuta geçilecek mi? acaba ses tanıma dünyası neler yapıyor? acaba insanları Apple’ın yaptığı gibi şaşırtacak bir sonraki adım nedir? Bunların cevabını henüz bilmiyorum. İşte bu yüzden yeni çıkan her şeye şöyle bir bakıp geçiyorken Apple’a olan nefretim sürekli artıyor. Sayelerinde artık ne MWC ne de CES gibi bendenizin de dahil olduğu “gadgetfreak” cemaatine bayram ettiren organizasyonlardan tad alamıyorum.

Güncelleme: iPhone’un video incelemesini trafik bu sayfaya geliyor diye buraya da ekledim. Eğer tam ekran izlemek istiyorsanız ben ilgili butonu çalıştırana kadar Teknosohbet.TV’den izleyebilirsiniz. Ayrıca iPhone 3G ile ilgili tüm detaylar şu adreste: iPhone 3G, iPhone 2.0 Yazılım Güncellemesi ve Yeni Apple Oyuncakları

iPhone, 2,5 ayda 1 milyon 250 bin adet satan ve Steve Jobs adıyla tanınan pazarlama dahisinin son ürünü. Türkiye’de ise satışa sunulmadığı halde yaklaşık 8 bin kişi tarafından kullanıldığı söyleniyor ki satın almak ve Türkiye’de kullanılır hale getirmek için gereken ekstra çabayı hesaba katarsanız hiç de azımsanamayacak bir miktar.

Bu yazıyı standart bir inceleme yazısı olarak değerlendirmeyin, bu konuda uzmanlaşmış ve benden çok daha uzun zaman ayırarak videolar çeken, fotoğraflar veren pek çok site var. Benim sizinle paylaşmak istediğim daha çok bu geçen 40 gündeki deneyimim olacak ki kafanızda soru işareti kalmasın. Önce satın alma macerasından başlayalım isterseniz.

iPhone nereden ve nasıl satın alınır?

Bir kere şunu kafanıza sokun: iPhone satın almak bir Nokia N95 satın almak gibi kolay değil. Eğer aşağıdaki işlemler canınızı sıkıyorsa gidin bir N95 satın alın, kafanız rahat etsin. Yok ille de iPhone diyrosanız satın almak için iki yolunuz var:

• iPhone’un resmi olarak satıldığı ülkelerden birinden temin etme şansınız varsa, mağazadan satın aldığınız telefonu kendi imkanlarınızla kırmanız mümkün(bu bilgi sürekli değişiyor, 1.1.2 yazılımlı iPhone’lar şu an kırılamasa da 1-2 aya kalmaz kırılacaktır, merak etmeyin) Güncel iPhone 8GB fiyatları ve operatörleri şöyle:
  • ABD’de AT&T fiyatı 399$
  • İngiltere’de O2 fiyatı 269£
  • Almanya’da T-Mobile 399€
  • 29 Kasım 2007 itibariyle Fransa’da 699€

ABD, İngiltere ve Almanya’da satılan iPhonelar SIM kilidiyle geliyor ve sadece satıldıkları operatörün SIM kartıyla kullanılabiliyor. Sadece Fransa’da satılacak iPhone’lar yerel kanunlar gereği SIM kilitsiz olarak satılacak. Bu SIM kilidi ve aktivasyon konusuna ise daha sonra değineceğim.

• Diğer alternatif ise çoğunuza daha çok uyacaktır: Ebay, GittiGidiyor, Sahibinden, Nevaria gibi e-ticaret sitelerinden kırılmış olarak almak. Bu durumda genellikle 150-200$ kadar ekstra ücret ödemeniz gerektiği gibi (telefon 550$ civarına geliyor) genellikle telefonun IMEI numarasını kendi adınıza kaydetmek için son 1 yıl içinde yurtdışına çıkış yapmış bir pasaporta da ihtiyaç duyuyorsunuz.

Kaçak bir telefon almanın riskleri her zaman var, IMEI numarasının klonlamada kullanılması da bunların en başında geliyor. Zaten garantisi şu an için burada geçerli olmayacağından güvenilir bir satıcı bulmak için genel kuralları uygulamanızda yarar var.

iPhone aldık, nasıl kırarız? Jailbreak, Activation, SIM Unlock nedir?

Bu konularda çok konuşmayı sevmiyorum zira yasallığı çok “gri” bir konu. O yüzden neyi nasıl yapacağınızı bana sormayın, Büyük G her şeyi biliyor zaten.

Kutusu açılan her iPhone’un ilk şarjı sırasında ekranında “cihazı iTunes’a bağlayıp etkinleştirin” yazıyor. Bu işlemi yapmadığınız sürece kontratınız başlamadığından AT&T ya da X operatörüne 1 kuruş bile vermiyorsunuz. Bundan sonra kapalı bir sistem olarak iPhone’unuzu kullanabilirsiniz.

Bir şekilde satın alıp Türkiye’ye getirdiğiniz iPhone’da ise sırasıyla şu işlemleri yaptırmanız gerekiyor:

• Jailbreak: Kapalı bir sistem olan iPhone’un tüm dosya sistemine erişebilmenizi ve 3rd party uygulama yükleyebilmenizi sağlayan işlem. Detayları için bu konuyla ilgili vereceğim tek adres olan www.jailbreakme.com‘a bakabilirsiniz.
• Activation: Bir nevi Windows etkinleştirmesi olarak düşünebilirsiniz. Jailbreak edilmiş bir iPhone’unuz varsa onu yine Google’dan bulacağınız uygulamalarla etkinleştirmeniz gerekiyor.
• SIM Unlock: Bu işlem de Avea, Turkcell, Vodafone SIM kartlarının takıldığında çalışmasını sağlayan işlem. Bunun için ücretsiz yazılımlar olsa da ben size ücretli versiyonunu kesinlikle öneriyorum. Teknik detaylara girmeden şunu söyleyebilirim: ücretli çözüm şu an için en başarılı olanı ve sadece 40-50$lık bir harcamayla uzun vadede başınızın ağrımamasını garantiye almış olursunuz.
• YouTube Unlock: Normal şartlar altında etkinleştirme işlemi YouTube uygulamasını da etkinleştiriyor. Sizin izlediğiniz yoldan gidince YouTube’u ayrıca etkinleştirmeniz gerekecek. Bununla ilgili yamayı AppTap Installer’da bulabilirsiniz.

Bu işlemleri yaptıktan sonra elinizde AppTap Installer kurulu ve konuşmaya hazır bir iPhone olacak. Size tavsiyem klavyenin otomatik tamamlama özelliğini kapatan KB2 ve bazı 1.1.1 firmware’li cihazlarda EDGE ayarlarınızın silinmesini engelleyen EDGE Settings fix yamalarını kurmanız.

iPhone’la neler yapabiliyoruz/yapamıyoruz?

iPhone’da topu topu 17 adet uygulama var ve hepsine tek ekrandan ulaşıyorsunuz. Bunlarla ilgili kısa kısa notlar geçmek gerekirse:

• SMS uygulaması mesajlaşmayı konuşma balonlarıyla gösteriyor, çok kullanışlı. Ancak bu noktaya dikkat edin: iPhone ne yazık ki Garanti Bankası, Finansbank ve HSBC’den gelen alfanumerik telefon numaralı (mesela numara yerine BONUS yazan mesajları) alamıyor. Sadece Turkcell’in gönderdiği alfanumerik mesajları alabiliyor olmam ise garip.
• Takvimi birkaç tıklamayla yeni bir kayıt yaratıyor. Kötü yanı Outlook’taki katılanlar bilgisini almaması. Bunu yapan heralde sadece Windows Mobile cihazlar, yanlışsam düzeltin?
• Foto galeri ve fotoğraf makinesi iPhone’un ekranının yönüne göre hareket ediyor. Galeri çok kullanışlı ve yaklaşık 4000 fotoğrafı 1GB’a ufaltıp telefona attığı için bugüne kadar çektiğim neredeyse tüm dijital fotoğraflar her zaman yanımda.
• Yine galeride fotoğrafları kaydırmak veya multi-touch sayesinde iki parmakla zoom hareketi ise herkesin yüzünün şeklini değiştiriyor :)
• Sıkça sorulan bir sorudur: hayır, iPhone’la video kayıt edemiyorsunuz, fotoğrafları bluetooth’la eşe dosta atamıyorsunuz(sadece email)
• YouTube, Google Maps, Stocks ve Weather uygulamaları ise bağlantınız yoksa işe yaramayan uygulamalar. Ama eksikleri yok değil: YouTube’da tüm videolar yok, Google Maps Türkiye’deki sokak isimlerinden arama yapamıyor, Stocks’ta IMKB ya da basit de olsa döviz kurları yok(doğal olarak) ve Weather’da yeterli yerel hava bilgisi yer almıyor(Türkiye için)
• Not defteri de senkronize olmayan programlardan. Yolda lazım olacak kısa bir notu bilgisayarda Outlook’a yazıp N93′üme senkronizasyonla atmayı çok kullanıyordum, benim için önemli bir eksik.
• Ve MMS. iPhone’la MMS alıp göndermeniz de ne yazık ki mümkün değil. Bunun için halen varsa operatörünüzün webdeki MMS kutusunu kontrol etmeniz gerekiyor.
• Oyunlar da çok sorulanlar arasında: evet oyun kurabiliyorsunuz ancak şu aşamada kaliteli bir oyun görebilmiş değilim.
• Safari’ye de değinmeden geçmeyeyim. Safari gerçekten harika bir browser. Hatta takip edenler bilirler, Nokia’nın S60 browser’ından daha hızlı çalışıyor ya da rendering tekniğiyle öyle bir his veriyor. Garanti Bankası’nın Internet bankacılığı servisini tıkır tıkır kullanabiliyor olmak güzel bir duygu.
• Klavyeye alışmak birkaç gün alabilir, korkmayın. Bilgisayar klavyesinde ortalama 52 wpm hızında yazabilen biri olarak tek parmakla 22 wpm hızında yazı yazabiliyorum. Bence gayet yeterli.
• Yazı yazmada rahatladıktan sonra sırada MSN sorusu var: evet ApolloIM kurabilirseniz MSN’e bağlanabilirsiniz (Türkçe yazmaya çalıştım, tabii ki kastettiğim Windows Live Messenger)
• Pil ömrü normal bir kullanımla 2 gün sürüyor. Biraz meraklı biri varsa yanınızda, 3-4 saat içinde pili tertemiz bitirebilir, aklınızda olsun.
• Müzik ve video izlemek için de harika bir cihaz. Bilgisayarınızaki neredeyse her türlü video’yu Videora iPhone Converter ile çevirebiliyorsunuz. Programın ücretsiz olması da cabası.
• Cihazla ilgili en kötü şey ise sanırım en ufak MP3 atmak için bile önce iTunes’a müziği eklemek sonra da o parçayı iPhone’un senkronizasyon listesine attıktan sonra senkronize olmasını beklemek. Senkronizasyon çoooook uzun sürüyor.
• Hazır MP3 demişken son bir de ses ve renklere değineyim. Standart pakete tema kurmanız mümkün değil. Wallpaper da sadece telefonun ana sayfasında, yani zemine sevgilinizin fotoğrafın koyarsanız bunu sadece telefonu açarken görebiliyorsunuz. Bunun dışında SummerBoard ve Customize isimli uygulamalar stabiliteyi zorlasa da sistemin tüm tasarımını değiştirebiliyor. İstediğiniz parçayı melodi yapma şansınız ise ne yazık ki yok (MECCA patch ile mümkün ancak eğer bilgisayarlarla aranız iyi değilse uzak durun)
• Biraz da geeky kısıma değineyim: iPhone’a BSD Subsystem kurduktan sonra Apache, PHP, Python, OpenSSH gibi tanıdık uygulamalar kurmanız ve telefonunuza SSH/SCP üzerinden erişmeniz hiç de zor değil. Tüm bunlar için AppTap Installer yeterli oluyor. Bu paragrafta anlamadığınız 1den fazla kelime varsa bunların hiç birini kurmayın derim.

Epey biriktirmişim görünüşe göre. Bunların dışında merakınızı cezbeden soruları yorum kısmından paylaşabilirsiniz.

Sence iPhone alalım mı? Nokia N95 8GB/N81 8GB varken varken bu alınır mı? Alayım mı almayım mı?

Ben iPhone’dan memnunum. Problemleri varsa da özellikle Web gezmek için mükemmel olması, tüm fotoğraflarımı yanımda taşıyabilmem, bütün bunları çok pratik ve hızlı yapması açısından iPhone’umu şimdilik değiştirmeyi düşünmüyorum. Zaten teknolojik olarak buna rakip olabilecek düzeyde iki cihaz var: Nokia N81 ve N95. Bunların da benzerlerini yıllardır kullandığım için (son cep telefonum Nokia N93) şimdilik değiştirmeyi düşünmüyorum. Ayrıca açık konuşayım, bu tip sorulardan da çok sıkıldım ve bu tip sorular sorulduğunda rengim hafiften yeşeriyor, damarlarım gözüküyor(Hulk misali). Bunarın hepsinin ortak cevabını da peşinen vereyim: torik.

Sonuç?

Birileri diyordu, “kullanması keyif veren” bir cihaz iPhone ve bir süre daha o animasyonlar, o kayan yazılar eğlenceli gelecek. Şimdi sabırsızlıkla N95 8GB gibi çok daha üstün bir donanımla karşılaştıracağım günü bekliyorum.

Not: iPhone fotoğrafını çekerken sevgili Aydın‘ın kendine balayı hediyesi olarak aldığı Nokia N95 8 GB’la çektim, onun da ön incelemesi birkaç güne burada olacak ;)

Not 2: iPhone Türkiye’de Vodafone ile satılacak. Detayları link: iPhone Türkiye’ye Vodafone’la Giriyor!

 Kısa bir süre önce duyurulan Nokia N95 8 GB ve Nokia N81/N81 8GB, çeşitli merkezlerde satışa sunuldu. En çok merak edilen şeyi yazayım da rahatlayın: telefonların Avrupa fiyatları yaklaşık olarak şöyle(operatör paketsiz, SIM kilitsiz):

• Nokia N95 8GB: 650-700€ arası
• Nokia N81 8GB: 500-580€ arası
• Nokia N81:  450-500€ arası

Henüz çok yaygın olmadıkları için göreceğiniz üzere fiyatlar da oturmadı. Türkiye fiyatları ise malum, %20 kadar daha pahalı olacak. Bunda ağır vergi yükünün etkisi ne yazık ki çok fazla.

Hangi telefonu seçmeliyim diyenlere de cevap vereyim:

• Bütçesi kısıtlı oyunculara Nokia N81
• Yanında hem oyun hem de bir sürü MP3, video, podcast taşıyacak oyunculara Nokia N81 8GB
• Fotoğraf ve video fanatiği multimedya canavarlarına ise iPhone’un şu an dünyada da en güçlü rakibi olarak görülen Nokia N95 8GB

diyerek işin içinden çıkacağım. Bu arada Nokiacıları kızdırmayalım: Nokia N95 8GB, iPhone’un çok ilerisinde yazılım desteği ile gelen, tüm teknoloji delilerinin başını döndürecek bir cihaz. Umarım bahsedilen performans iyileştirmeleriyle gerçek potansiyelini gölgelemez.

Şimdiden pek çok sitenin incelediği Nokia N95 8GB‘la ilgili ilk izlenimlere gelirsek: çok daha hızlı ve %25-30 civarı daha uzun pil ömrü olduğu söylenior. Özellikle yeni hafıza yönetimi ile çok güçlü ve çok stabil bir hal gelen N95 8GB, Nokia’nın bir sonraki amiral gemisi olacak.

Nokia N81 ailesi ise hem bütçeyi daha az yoran hem de Nokia’nın iPod-vari yeni tekerleğiyle ve ekranın üst tarafına yerleştirilmiş oyun tuşlarıyla geliyor. Pek çok N95 8GB kullanıcısı bu iki özelliği kıskanacak. Her iki cihazın içinde yüklü gelecek 3 boyutlu bir menü ise ortak noktaları ve OVI’ye geçiş niteliğinde. Bu menü en çok kullanılan çoklu ortam özelliklerini ve N-Gage arayüzünü barındırıyor. S60′ı sürekli görsel olarak ileri götüren Nokia’dan bu epeydir bekleniyordu zaten.

Son olarak iki de iyi haberim var: bu modeller Türkiye’ye ilk geldiğinde buradan incelememi okuyabileceksiniz, eğer bu cihazları satın almayı düşünüyorsanız siteyi takibe devam edin. Diğer iyi haber ise Nokia’nın Türkiye’de N-Gage platformunu duyuracak olması. Bunun anlamı şu: dünyanın dört bir yanındaki diğer N-Gager’larla aynı anda oyunları indirip telefonunuza yükleyebileceksiniz. Bu da Nokia’nın Türk oyuncu camiasını ne kadar önemsediğine dair bir işaret olsa gerek.

Şimdilik bu kadar, gelişmeler için favori fiyat arama motorunuzu takip etmeye devam edin derim.

iPhone hakkında uzunca süre önce birkaç şey yazmıştım, takip edenler bilir. Bu kadar eksiğine rağmen bir gün iPhone almak isteyeceğimi hiç düşünmezken sevgili Burç’un New York’tan elinde bir iPhone‘la gelmesi, her şeyi değiştirdi.

iPhone‘un eksilerini saymakla bitiremezsiniz, bitiremedim de. Her yerde yazılanları hızlıca hatırlatmak gerekirse: pili sabit, AT&T’ye kilitli, MMS yok, 3G yok, sanal klavye rahat değil, 3rd party uygulamalar sadece web tabanlı, iTunes’a bağımlısınız… daha da çıkar eminim.

Bütün bunları göre göre neden iPhone aldı 1 milyon insan? Bunu vakti zamanında S60 kullanım alışkanlıklarını inceleyen Nokia‘nın araştırma sonuçlarında görüyoruz. Buyrun:

• İncelemeye katılanların %79′u müzik dinlemiş, toplamın %34′ü birden çok kez, %14′üyse en az gün aşırı müzik dinlemiş. iPhone‘da alâsı var.
• Radyo, ki bu özellikle Türkiye’de çok rağbet gören bir özellik, sadece %44′ü tarafından kullanılmış ve toplamın sadece %9′u haftada birkaç defa radyo dinlemiş. Burada iPhone bir eksi alıyor.
• Fotoğraf ve video ise çok kullanılan özellikler arasında. Ortalama bir katılımcı ayda 18 fotoğraf ve 4 video kaydediyor. Aşağı yukarı herkes fotoğraf çekerken %71′i en az 1 defa video kaydetmiş. iPhone’un Video kaydetmemesi çok kötü, bunu kabul etmek ve yeni sürüm yazılımlarda video kayıt olanaklarının gelmesini beklemekteyiz.
• Ve gelelim dataya. %98 oranında kullanımla en ilgi gören servis olan data, en çok trafiği webde dolaşarak yaratmış. Burada da WiFi’a yoğun bir eğilim gözüküyor, her yerde olmamasına rağmen toplam trafiğin %41′i kablosuz ağlarda yaratılmış. Bu alanda da iPhone‘un pek bir eksiği yok fazlası var: Safari. 3G zaten iyice yılan hikayesine dönerken uzun süredir kullandığım N93′ümü muhafaza ettikçe 3G endişem de olmayacak.
• Uygulamalarda ise çalıştırılan uygulamaların sadece %10-12 civarında bir kısmı cihaza sonradan yüklenmiş uygulamalar ve ağırlık IM (MSN, ICQ, vs) uygulamalarıyla İnternet uygulamalarında. iPhone‘un da bildiğiniz üzere browser üzerinden çalışan pek çok uygulaması var, doğal olarak IM de bulunuyor listede. Bir sorunu daha çözdü gibi.

Sonuç olarak iPhone birkaç eksi ve pek çok artı puanla, ortalama smartphone kullanıcısının video hariç tüm ihtiyaçlarını karşılayabildiğini gösteriyor. Bu da iPhone’un aslında o kadar da eksik bir cihaz olmadığını, Jobs’un güzel iş çıkardığının ispatı (sanki 2,5 ayda 1 milyon satış değilmiş gibi)

Bir süredir “teknoloji için yaşamak” yerine “yaşamak için teknoloji” felsefesini benimsemeye çalıştığım(İngilizce live to geek vs. geek to live) ve Nokia dışındaki alternatiflere de bakmam gerektiğini düşündüğüm için bir iPhone sipariş ettim. Bakalım uzun vadeli kullanımda 1.nesil iPod nano’mun ve Nokia N93′ümün yerini alabilecek mi?

Güncelleme: Bugün Nokia destek ekibi ve üst düzeyi bana ulaştı, iade konusunda yardımcı olmak istedilerse de telefonu telefoncuya yok pahasına geri vermiş olduğum için ne yazık ki iade edemedim. Yine de itiraf edeyim, Nokia’dan Salih Bey’in bakış açısı ve yaklaşımı takdire şayandı.

Yazıyla ilgili “1 ölü piksel için bu kadar yaygara koparılır mı?” diyenler varsa yazıyı bir daha okumalarını rica ediyorum.

Dün itibariyle bir haftayı bulan bir sürecin sonuna geldiğimde aklımda şunlar vardı:

• Nokia Türkiye’nin ne kadar hantal bir müşteri hizmetleri olduğunu artık biliyordum
• Bir daha asla ve asla 1.Levent ve Metrocity‘deki Vodafone bayii olan Emre Bilgisayar ve İletişim‘den alışveriş yapmayacaktım
• Ve en önemlisi Nokia E90 gibi en pahalı modeli Türkiye’ye ithal etmeyi aylardır beceremeyen ve getirdiği telefonun müşterisine “Nokia E90′da 5 ölü piksele kadar olabilir, bu bizim kalite standartlarımız dahilindedir” diyen Nokia Türkiye’nin bu rahatlığını mümkün olduğunca çok insana duyurmalıydım

Başımdan geçenleri kısaca özetlersem:

• Bir ayı aşkın süredir Nokia E90 cep telefonunu ha getirdim, ha getireceğim diyen Vodafone Emre, en sonunda “geldi ama 10 dakikada karar ver alacaksan ayıracağım” sana diyince “akşam oradayım” dedim ve 21.09.2007 Cuma akşamı 1.800 YTL karşılığı bir adet Nokia E90 Communicator satın aldım.
• Bu noktada dikkat edilecek en önemli konu: böyle sorun yaratabilecek ürünlerde faturayı asla şirketinize kestirmeyin, aksi takdirde yasal haklarınızı aramak için tüketici mahkemesi gibi ücretsiz hizmet veren kurumlardan yararlanamaz, ticari mahkemede dava açmak gibi uzun bir süreçle uğraşmamak için zararın neresinden dönersem kardır dersiniz.
• Heyecanla eve gelip rehberimi aktarırken bir şeyi farkettim: ekranda bir adet ölü piksel vardı. Bu herkesi rahatsız etmeyebilecek bir sorun, kabul ediyorum. Ancak benim düşüncem bu kadar pahalı bir cep telefonu alıyorsam ekranında ölü piksel olmaması gerektiği yönündeydi.
• Bunun üzerine telefoncumu aradım ve şunları söyledim: “Cihazın ekranında ölü piksel var, bunu iade alın, kredi kartını da vakti geçmeden iptal edin ki parasını ödediğim cihazı bir daha beklemeyim. Ekranında ölü piksel olmayan Nokia E90 bulduğunuzda gelir yine sizden alırım”
• Bana telefonda gayet olumlu konuşan telefoncum, yani 1.Levent çarşının çıkışında Vodafone tabelalı Emre Bilgisayar ve İletişim, ertesi gün bakacağını, gerekirse iade kesebileceğini ancak önce Nokia’yla konuşması gerektiğini söyledi.
• Cumartesi sabahı aradığımızda, Nokia’nın 5 ölü piksele kadar hatalı ürün kabul etmediğini söyleyen telefoncuma “o zaman geri al bunu, ben almam bu adamlardan telefon melefon” dediğimizde beni bitiren cevabı verdiler: “biz senin titiz olduğunu bildiğimizden garantisini başlattık, cihazı senden geri alamayız ama ölü pikselsiz Nokia E90 buluruz sana” şeklinde çelişkili bir cevap verdiler. Garantisini başlattığı için cihazı geri alamıyorsa nasıl oluyordu da bana yeni bir cihaz bulacaktı, bunun cevabını ben halen veremiyorum.
• Nokia’yı aradım, bu bilgiyi doğruladım. Nokia E90 için 5 piksele kadar ölü piksel olması sorun olarak gözükmüyor.
• Pazartesi günü için sözleşmiştik, 1.Levent Vodafone‘un sahibi olan Emre Bey, o gün kişisel işlerinden dolayı müsait değildi.
• Salı günü ise net bir şekilde telefonu geri alamayacağını, benim siparişim üzerine getirttiğini ve satacak müşterisi olmadığını, olsa bile garantisini benim adıma başlattıkları için ikinci el durumuna düşeceğini ifade etti. Eğer yasal haklarımı kullanmak istersem kullanabileceğimi, ki kullanacağımı söylemiştim, o zaman Nokia’ya telefonu iade etme imkanının olabileceğini söyleyince konunun Nokia‘dan çözülebileceği düşüncesiyle Nokia Türkiye çağrı merkezini aradım.
• Nokia Türkiye’den Ergül Bey’e durumu ifade ettikten sonra kendisi benimle ilgili kayıt aldı ve en kısa sürede arayacaklarını ifade etti.
• Bir yandan da araştırmalara başladım: yasal haklarım nelerdi ve ne yapabilirdim? Kısaca izlenmesi gereken yol şu: noterden gönderilecek bir ihtarnamenin ardından (konu olarak ürün iadesi olacak şekilde, ürünün fatura, ödeme tarihi, vs. gibi detaylarını da içerecek şekilde) ücretsiz hizmet veren tüketici mahkemesine başvurmanız yeterli.
• Aradan geçen 4 günün sonunda (salı-cuma arası) ne Nokia Türkiye çağrı merkezinden bir yanıt geldi(ki defalarca aramama rağmen bir muhatap bulamadım), ne de Emre Bilgisayar ve İletişim A.Ş.‘den.
• Cuma günü artık bu konuyu sonuca bağlamak için 1.Levent Vodafone’la konuştuğumuzda firma yetkilileri telefonu bir müşterisine satabileceğini ancak müşterinin 1.350 YTL verdiğini söyledi. Aile şirketini daha fazla uğraştırmamak adına bu teklifini kabul kararı aldık ve 1 hafta önce 1.800 YTL, hatta vade farkıyla 1.900 YTL ödediğimiz cep telefonunu 1.350 YTL’ye geri vererek konuyu kapattık. Belki de telefonu işportaya satsam daha iyiydi, işportacıda Nokia E90 görenler ne kadar şaşırırd değil mi? :)

Benim durumumda fatura şirket adına kesildiği için pahalı ve zahmetli bir sürece yol açacak ticari dava ile uğraşamak için böyle bir yol izledik. Burada benim hatam belki de telefonu alıp direk bir şey söylemeden “ben bu telefonu kullanamayacağım, iade etmek istiyorum” dememekti. Belki bu şekilde iade gelmiş bir telefonun (açıldığında ekranında parmak izi vardı, ben o an oldu diye kafaya takmamıştım) arasına sıkışan 550 YTL ise çıkarılmış oldu.

Tabii telefonu iade edeceğim için ne kutusundan çıkardım ne de inceledim. Bundan sonra inceleyeceğimi de sanmıyorum, hayal kırıklığına uğrayanlardan özür dilerim. Bu can sıkıcı süreçle ilgili tek güzel şey şu oldu: Nokia Türkiye Genel Müdürü Imfred DeJong‘a 27 Eylül 2007 Perşembe günü gönderdiğim email, Nokia Türkiye müşteri hizmetlerinden de önce, bugün cevaplandı. Gelişmeleri de buradan yazmaya devam ediyor olacağım.

Not: Bir aksilik çıkmazsa yakında bir iPhone sahibi olacağım. Bundan sonra da uzunca bir süre Nokia almayı düşünmüyorum. Eğer siz de benm gibi 5 ölü piksel standardını kabul etmiyorsanız siz de almayın.

Nokia’nın bugün düzenlediği sanal organizasyonun kısa tanıtımlarını izledik ve geriye sadece soru-cevap bölümleriyle kısa incelemeler kaldığına göre bu konuda birşeyler yazabilir durumdayım.

Nokia N81 ve Nokia N81 8GB

İlk N-Gage çıktığında ne oyunları ne de teknik özellikleri, tasarımının gördüğü ilgiyi göremedi. Klasik N-Gage, taco ve sidetalkin(yankonuş) kelimeleriyle beraber anıldı. Her ne kadar pek çok problem ve eksikle gelen bir platform da olsa kısa sürede 1 milyon satış rakamını geçmiş, klasik konsola bakış açısının birkaç yıl içinde çok değişeceğinin sinyallerini vermişti.

İşte bugün, N-Gage artık bir donanım olmaktan resmen çıkıyor ve Nokia‘nın oyun topluluğu ve servislerinin genel adı haline geliyor. Bu platformun en önemli cihazı ise Nokia N81 oluyor(işte bağladım :) )

Nokia N81, Nokia N76 ile aynı donanım platformu üzerine geliştirildi ve 396 369 MHz‘lik işlemcisiyle oldukça güçlü bir cihaz. N93/N93i/N95/N95 8GB serisinde kullanılan 330 MHz’lik çift işlemcili platformun kullanılmamasını fiyatın aşağıda tutulması hedefine bağlıyorum. Tıpkı 2 Megapixel kamera, daha ufak ekran ve HSDPA’in olmaması gibi. Bunun yanında bluetooth üzerinden stereo müzik dinlemeye izin veren cihazın en güzel özelliklerinden biri de ışıl ışıl parlayan bir klavyeye sahip olması, oldukça şık yani.

Sonradan gelen ek: Nokia N81′de iPod-vari kullanım imkanı sunan yeni bir tuş var: Navi™ Wheel. Bunu yine Nokia’nın demosunda görmüştük, oyunlarda da eminim keyifli olanaklar sunacaktı.

Nokia N95‘e göre eksiklerini saydıktan sonra neden bu cihazı seçmeniz gerektiğinin de cevabını vermekte yarar var. Standart modeli 360€’ya satılırken 2GB’a kadar microSD destekliyor olacak. Nokia N81 8GB ise adından da anlaşılacağı gibi 8 GB’lık bir diskle geliyor ve küçük bir farkla 430€’ya satılacak. Bu Nokia N95‘in 600€’yu bulan fiyatından epey uzak.

Özetle Nokia N81, şık tasarımı, ek oyun tuşlarıyla ve MP3 dinlemeyi kolaylalaştıran tasarımıyla oyun ve müzikseverlerin favorisi olacak.

Nokia N95 8 GB

Nokia’nın şu anki amiral gemisi olan N95, ufak tefek değişiklerle tekrar sahneye çıktı. Bu defa gelenleri özetlersek:

• Simsiyah tasarımıyla bence daha şık bir telefon
• 8 GB dahili hafızasıyla artık daha uzun videolar taşıyabilecek, izleyebileceksiniz
• 1050 mAh yerine 1200 mAh kapasiteli piliyle de %25′e varan ek standby süresinin tadını çıkaracaksınız
• Ek: Sonradan görüyorum ki pek çok Windows Mobile tabanlı telefonda standart boyut olmuş 2.8 inch’lik bir QVGA ekranı var, kısaca eskisinden daha büyük bir ekran da yeniliklerden biri. Söylentilere göre VGA ekranlı prototipleri varsa da bunu daha sonraki modellerde görmek mümkün olacak.

Bunlar yetmiyorsa bir daha düşünün derim: burada devrimsel bir arabirimi “geleceğin telefonu” olarak sunan değil, gerçek bir güç canavarı cep bilgisayarından bahsediyoruz (biri iPhone mu dedi?)

Nokia N-Gage, Music Store ve Ovi

Bugün Nokia için oldukça yoğun bir gündü ve pek çok basın bülteni daha yayınlandı. Yukarıda bahsettiğim N-Gage platformunda oyunlar 6-10€ civarına satılacak ve Gameloft, Capcom ve EA gibi devler tam destek veriyor.

Bir diğer yeni servis de Nokia Music Store. iTunes’un ve Apple’ın canını epey sıkacak bu serviste parça başı 1€, albüm başına da 10€ ödeyerek ister cep telefonunuzdan ister bilgisayarınızdan müzik satın alıp indirip anında dinleyebileceksiniz.

Ve son olarak sosyal uygulamalar trenine Nokia da katılıyor. Fince “kapı” anlamına gelen Nokia ovi pek yakında hayata geçiyor. Tanıtımlarından anladığım kadarıyla sosyal bir ağ olacak ve telefonunuzdan hayatınızı paylaşacağınız bir servis olarak diğer sosyal ağlardan ayrılıyor gibi. Göreceğiz :)

Ve gelecek…

Son olarak Nokia’nın CEO’sunun yaptığı sunumda tanıtılan yeni nesil Nokia arayüzüne değinmek istiyorum. Bu arayüz önce iPod’u, sonra da iPhone’u taklit edeceklerini garantiliyor. Konuyla ilgili patent sorunu yaşayacaklarını sanmıyorum ama herkesi etkileyen bu arayüzün videosunu izlemek istiyorsanız bu linki takip edebilirsiniz. Gelecek çok etkileyici!

Kısaca

Bugün birkaç cihaz (burada olmayanlar da var) ve pek çok servis tanıtan Nokia için ciddi bir dönüm noktasıydı. Geleceğe ilişkin vizyonlarını paylaşırken akıllarındaki en önemli kelime “sosyallik” olduğunu görmemek imkansız. Başarılı olup olmayacağını ise beraber göreceğiz

Nokia 1100, 200 milyon bariyerini aşarak bu tahta oturan ilk cep telefonu, hatta bu rekoru tüm tüketici elektroniği ürünleri arasında da taşıyor. 2003′te piyasaya çıktığında “manav telefonu” diyerek broşürleriyle ve alan arkadaşla baya dalga geçtiysek de 1100 ile başlayan seri, dünya genelinde ne denli kabul gördüğünü satış rakamlarıyla ispatladı.

İlgi alanımın çok dışında kalsa da pazarın ihtiyaçlarını nasıl bir ürünün bu kadar iyi tatmin ettiğini bilmenizde yarar var. Nokia 1100‘ı farklı kılan, en basit telefon özelliklerini çok uygun fiyata sunuyor olması. Hali hazırda 84 YTL‘ye satın alabileceğiniz bu telefonun göze batan özellikleri:

• Telefon gayet sağlam olduğu hissini veriyor: toz geçirmez klavyesi ve elden kaymayan plastik kasası var
• Pil ömrü çok uzun: 4 saat konuşma, 350 saat bekleme süresi var (normal şartlarda tek şarjda 1 haftadan uzun süre kullanılabiliyor)
• Fazladan 50 telefon hafızası, titreşim, T9 ve toplu SMS gönderimi, ışık hızında çalışan Nokia menüsü gibi cep telefonu kullanımını işkence olmaktan çıkaran özellikleri var
• Telefon dışı özellikleri: alarm, kronometre, el feneri ve 2 oyun(meşhur Snake ve Space Impact)
• Ve sanırım en önemlisi: polifonik melodi, GPRS, bluetooth, kızılötesi, kablosuz ağ, push-to-talk, fotoğraf makinesi, video kayıt gibi “sadece telefon” isteyenlerin istemediği gereksiz özellikler YOK :)

Telefonlar akıllı iletişim üniteleri haline gelirken telefon özelliği arka planda kalmaya başladı başlayalı mutsuz olan sessiz çoğunluk, özellikle de bütçesine ağır darbeler vuran pahalı telefonlardan kaçan insanların resmen imdadına yetişmiş başarılı bir ürün Nokia 1100. 2003′ten bu yana pek çok evrim geçirdiyse de yukarıda saydığım temel özellikleri uygun fiyata sunma özelliği değişmedi.

Bu sayede ne yaptı Nokia? 200 milyon insanı müşterisi haline getirdi ve kaliteli bir ürünü ucuza sunarak bu insanların kafasındaki Nokia markasına şu etiketi(tag) ekledi: uygun fiyata yüksek performans. Uzun vadede 200 milyon kişinin çoğunluğunun telefonunu yenilerken ilk seçeneğinin yine Nokia olmasını sağladığını bilmem farkında mısınız?

Özetle: temel özellikleri iyi paketleyerek ucuza sunmak hep tutuyor ve size müşteri kazandırıyor. Üzerine bir de kar ediyor ve para kazanıyorsanız değmeyin keyfinize!

Uzun zamandır çıkması beklenen ve S60 kullanıcıları için pek çok ilki barındıran Nokia N95, nihayet Avrupa ve civarında satışa sunuldu. Resmi fiyatı 700€ civarında olacak olan N95, ülkemizde muhtemelen 1 ay içinde mağazalardaki yerine oturacak, tabii bu fiyatın biraz üzerinde(mesela 750€) ve KDV’li olarak. Kısaca bu telefona sahip olmak isteyenler 1.600 YTL civarı bir parayı gözden çıkarmak zorunda kalacak. Nokia N95‘in ilk olduğu konular:

• Her ne kadar bizim için daha hiçbir şey ifade edemese de HSDPA
• Dahili GPS
• 5 megapixel kamera
• 2.6 inch boyutunda dev ekran
• Çift taraflı kaydırma
• Ve multimedya tuşları

Özetle çok güçlü bir multimedya bilgisayarı Nokia N95 ve her gadget-freak‘in uzunca süredir rüyalarını süslüyor. Daha önce yazdığım Nokia N95 – GPS’li Multimedya Bilgisayarınız başlıklı yazıda teknik özelliklerine değinmiştim. O yüzden bu yazıda en önemli sorulara değineceğim:

Bu kadar paraya değer mi?

Bu tamamen size bağlı. Eğer son teknolojiyi kullanmak, denemek dahası üzerinde çalışmak istiyorsanız/zorundaysanız kesinlikle evet. Ya da cebinizde güçlü bir multimedya cihazı taşımak ancak çok fazla cihazla boğuşmak istemiyorsanız yine evet. Dahili GPS ile yapabileceklerinizi hayal edin mesela :)

Eğer pahalı bir telefon almak ve çevrenize hava atmak istiyorsanız sizi Nokia 8800 Sirocco Edition‘a alayım zira bu telefonun özelliklerinden tam anlamıyla yararlanmayacaksanız hem büyük hem de pahalı bir oyuncak olmaktan öteye gitmeyecek sizin için. Hatta bütçeniz yetiyorsa gidin Vertu alın, hem güzel, hem şık, hem de tek tuşla 7 gün 24 saat destek servisine ulaşabiliyorsunuz. Hava atacaksanız oyuncakla atmayın.

Bu cihaz kimin için?

Yukarıda da söyledim: cebinde parası olan, teknolojik yenilikleri takip eden, telefonundan arama yapmaktan fazlasını bekleyenler için. Evden çıkarken yanına bir dijital fotoğraf makinesi, bir video kamera, bir notebook, bir mp3 çalar, bir GPS yol göstericisi almak istemeyenler için. Tamam bir dizüstü bilgisayardaki her işi yapamayabilirsiniz ama yapabileceklerinizi boyuta orantılayınca fena bir oran çıkmıyor: email alıp gönderebilir, ofisinizdeki kadar büyük bir ekrandan olmasa da Word, Excel, Powerpoint, PDF gibi iş dünyasının olmazsa olmaz doküman biçimlerini açıp okuyup yazabilir, boş vaktinizi güzel oyunlarla geçirebilir, web’de gezebilir, anında mesajlaşma ve VoIP gibi iletişim servislerinden yararlanabilir ve şimdi aklıma gelmeyen pek çok şeyi yapabilirsiniz. Burada okuduklarınız hoşunuza gittiyse cihazı biraz daha inceleyip almanız gayet iyi bir fikir.

Peki bunun eşdeğeri Windows Mobile/Palm/Linux tabanlı bir cihaz yok mu?

Tabii var, mesela HP hw6915 yaklaşık 1,5 belki de 2 yıldır aynı işlevleri fazlasıyla yerine getirebiliyordu(birkaç küçük farkla da olsa). GPS’li WM5/WM6 cihaz sayısı da her gün artıyor. Palm dünyasında ise seçenek az. Garmin’in ve Acer’ın birkaç modeli dışında GPS’li Palm cihaz olduğunu hatırlamıyorum, onlar da zaten Türkiye’de pek kolay bulunabilecek modeller değil. Linux dünyası ise Maemo tabanlı cihazlar hariç benim için halen kapalı kutu, yorum yapmayayım.

Çok güzelmiş, sence almalı mıyım?

Bu soruyu bana her sorduklarında para almanın bir yolunu bulduğum gün zengin olabilirim :)

Şimdi geriye sadece cihazı edinmek ve incelemek kalıyor. Bu konuda her türlü desteğe açığım:

• Türkiye’nin büyük teknoloji marketlerinden biri olarak firmanızın reklamı karşılığı bana bir adet Nokia N95 temin edebilirsiniz
• Nokia Türkiye‘de ürün müdürü olan kuzenininizi arayabilir ve N95′in tanıtılmasına katkıda bulunması için bana bir adet Nokia N95 gönderebilirsiniz
• Online mağazanızın daha çok insana ulaşmasını istiyor olabilirsiniz, işte size fırsat: Nokia N95 gönderin, inceleyip tanıtayım, sitenin sağından solundan reklamınız fışkırsın :)

Fazla mı arsız buldunuz? :) İnanın sandığınız gibi değil: her 6 ayda bir yeni telefon almaktan yoruldum ve 200′ü geçen RSS okuyucum sayesinde bu masrafı kısmak istiyorum sadece. Cihaza sahip olmam gerekmiyor: test için 1 ay bende kalması da yeterli. Siz yeter ki şartları belirleyin, ben gerekirse N93′ümü okuyuculardan birine hediye de ederim.

Bir smiley daha yapmadan yazıyı bitirmem lazım, heyecanla bekliyorum bakalım blogdan kazandığım milyon dolarlara bir de Nokia N95 eklemem mümkün olacak mı?

Sonradan gelen ek: Yazı tekrar geri geldi, Selçuk ve gıyabında Sadece Hosting’e her gün yedek aldığı ve bu yedekleri bana hemen ulaştırdığı için ne kadar teşekkür etsem az valla.

Biraz sansasyonel bir giriş olduğunu farkındayım ama kabul edin: iPhone‘un çok nokta dokunmatik ekranı ve oryantasyon algılayıcısı en önemli yenilikleri. En azından bildiğimiz kadarıyla böyle. Onun dışında klasik Apple yaklaşımı sonucu güzel bir arayüz, etkileyici kullanım özellikleri ve Steve Jobs usulü ilüzyon pazarlama teknikleriyle birleşince çevremde pek çok insana “adamlar cep telefonunu baştan yarattı” dedirtti.

İlk ekran görüntüleri ve Jobs’un sunumundan bu yana pek çok modifiye meraklısı hızlıca arayüzü taklite başladı. Sonuç genelde aynıydı: yayınlanan temalar Apple’ın bu konuda artık uzmanlığını kanıtlamış ekibince kaldırtıldı, siteler kapattırıldı, videolar yayından alındı. Apple bunu hep yaparken bu kadar insanın Apple’ı adeta bir ilah yerine koymasını anlayamasam da bu saldırgan tavırları bende “bu adamlar ürünleriyle ilgili gerçeği gizlemeye mi çalışıyorlar?” hissi uyandırdı, antipatiyle beraber.

Aşağıdaki video, Malezyalı bir meraklı tarafından hazırlanan bir Pocket PC(model vermek gerekirse bizde Casper Hand Office M600 olarak da geçen E-Ten M600) modifikasyon ve uygulamalarla geliştirilmeye açık sistemlerin iPhone’un arayüz özelliklerini donanımı imkan verdiğince taklit edebileceğini gösteriyor. Orjinal videoyu Apple her zamanki gibi hızlı davranarak kapattırmışsa da bundan rahatsız olan bir diğer youtuber videoyu tekrar yayına almış.

Video şu an yayında, az sonra olmayabilir bu yüzden elinizi çabuk tutun. Ben özellikle sona doğru müzik listesini kaydırırken Steve Jobs‘u sözler ve hareketlerle taklit ettiği sahnede çok güldüm, bakalım siz ne düşüneceksiniz?

[Kaynak: MS Mobiles aracılığıyla Tzywen]

Severek takip ettiğim Türkiye’nin kanımca en güzel teknoloji dergisi Mobimag, sitesini yenilediğinden beri oldukça çok ilgi görüyor. İşte geçen gün sitede gezerken daha önce farketmediğim “Cepte 50 Bedava Yazılım” makalesini gördüm. Mayıs 2006′dan beri orada olmasına bakılırsa biraz daha reklamı hakediyorlar.

[Link: Mobimag]

Nokia‘nın her zaman modellerinin ufak tefek değişikliklerle yeni sürümünü sürme alışkanlığı N93i ile devam ediyor. Daha N93 yaygınlaşmadan Kasım sonunda tanıtacağını tahmin ettiğim N93i‘nin ilk fotoğrafları forumlara düştü bile.

Fotoğraflar dışında bir bilgi olmadığından şimdilik sadece daha metalik bir tuş takımı, daha ince bir kapak ve yeni dış ekran/kapak tasarımı dışında bir şey görünmüyor. Ümidim kamerasının fotoğraf performansının daha iyi olması yolunda, ki zaten ufalarak önemli bir handikapı halletmiş gözüküyor.

Meraklıları için fotoğraflar aşağıda.

[Kaynak]

Akıllı telefonlar için yapılan araştırmalar gösteriyor ki mobil veri iletişiminin %65′ten fazlasını web üzerinde gezinti oluşturuyor. İnsanların en çok kullandığı servisin mobil web olması şaşırtıcı değil: GPRS, EDGE, 3G gibi hızlı mobil veri iletişimi hizmetleriyle WAP, beyaz fil olmaktan çıktı. WAP’la beraber büyüyen bir içerik de XHTML oldu. Mevcut akıllı telefonların neredeyse hepsi WAP dışında XHTML ve hatta HTML desteği de sununca sonuç kaçınılmaz.Nokia’nın Açık Kaynak Kodlu web tarayıcısını yayınlanana kadar S60 cep telefonlarında web gezintisi için en uygun yazılım Opera for Mobile‘dı. Opera for Mobile’ı ilk gününden beri kullanıyorum ve bu kadar çok mesafe katetmiş bir başka uygulama daha görmedim. Ancak bugün Opera Mobile’ın tek rakibi yine bir Opera ürünü: Opera Mini

Opera Mini, bugüne kadar ücretli satılan Opera for Mobile uygulaması ve Opera Mobile Accelerator hizmetinin harika bir karışımı. Windows Mobile, Symbian, PalmOS ve Linux kullanan cihazlarda da çalışabilmesi için J2ME platformunda yazılmış ve iki versiyonu var. Eğer burada yazdıklarım karışık geldiyse şöyle söyleyim: telefonunuz “Java’lıysa” Opera Mini sizin için.

Peki ne yapıyor bu Opera Mini? Siz bir adres yazdığınızda cep telefonunuz bu adresi Opera‘daki ağ geçidine söylüyor. Burada istediğiniz sayfanın içeriği cep telefonunuzdaki Opera Mini‘nin anlayacağı dile çevrilip cep telefonunuza geliyor. Bunun anlamı şu: aslen size gelen içerik HTML, WML veya XHTML gibi bir şey değil.

Bunun yararı şu: sırf içerik değil, resimler, sayfanın içerdiği kodlar vs. de azalıyor. Bu sayede siz büyük bir haber sitesini gezerken 300-400KB’lık bir sayfa yerine 20-30KB’lık bir sayfa indiriyor, daha hızlı ve daha ucuza geziyorsunuz. Madalyonun öteki yüzü ise paranoyaklar için: Sayfalar Opera’nın sunucularından geçiyor ve kişisel yazışmalarınızı buradan okuduğunuzda bunu Opera çalışanlarının görmesi mümkün. Opera saygın ve güvenilir bir kurum olduğundan risk herhangi bir İnternet kafede bilgisayar kullanmaktan çok daha düşük. Yine de siz çok gizli projelerinizi, şirket veya devlet sırlarınızı Opera Mini üzerinden paylaşmamaya bakın ;-)

Uygulamayı indirmek için iki seçeneğiniz var. Bilgisayarınıza indirip telefonunuza atmak için buraya tıklayabilirsiniz. Telefon marka ve modelinizi seçtikten sonra JAR dosyasını telefonunuza gönderiyorsunuz ve uygulamayı telefon ekranından kuruyorsunuz. Eğer telefonunuzun modelini bilmiyorsanız veya bu işlemi nasıl yapacağınız hakkında fikriniz yoksa da işiniz kolay. Cep telefonunuzun Wap gezgininden http://mini.opera.com adresine girdiğinizde Opera en uygun yazılımı indirmenizi sağlayacaktır. “Opera Mini bende çalışır mı?” diye düşünmeyin, denediğim telefonlar: Sony Ericsson K300, K500, K750i, W800i, P900, P910i, S700, Nokia 3650, 5100, 6230, 6600, 6670, 7610, 6630, 6680, 6681, 7710, 9300, 9500, Samsung D500, D600 ve Motorola V3. Uygulama bu telefonların hepsini desteklediği gibi bunlarla sınırlı da değil ve piyasadaki tüm cep telefonlarını destekliyor.

Özetle Opera Mini, sadece Java uygulaması yüklenebilen telefonlar(örn. Sony Ericsson K750, Nokia 6230i gibi) için rakipsiz bir ürün. Diğerleri içinse ücretsiz dağıtılan harika bir alternatif. Bugüne kadar denemediyseniz hiç olmazsa hemen şimdi deneyin.

Nokia‘nın şu ana kadar ABD pazarı dışına hitap eden ve direk son kullanıcıya servis aktivasyonsuz(yani bizim Türkiye‘de alıştığımız gibi) cep telefonu satışı yoktu, düne kadar.

Bu kadar büyük kurumlar arasında bir ilk olduğunu tahmin ediyorum zira daha önce üreticiden kullanıcıya direk satış yapan bir mağazaya denk gelmedim. Mağazaya özel bir de telefon var: Nokia 8800 Black!

Motorola‘nın RAZR V3 serisinde yaptığını Nokia, 8800 serisinde yapıyor ve bence yeni model eskisinden de güzel. Tamamen aynı telefonu sadece makyajla sunmak, 8800 gibi bir prestij modelinde özellikle etkili olacaktır.

Online mağazaya buradan, hediyesi £800 olan Nokia 8800 Black’e ise buradan ulaşabilirsiniz. Darısı Nokia Türkiye‘nin başına.

Hatırlarsanız Sony Ericsson’un Cebit’te duyurduğu modellerden uzun uzun bahsetmiştim. İşte o gün duyurulmayan bir telefon Sony Ericsson W700i.

Neden duyurulmadığı çok açık. Ağabeyi W800i‘den sadece iki noktada ayrılıyor: beraberinde gelen hafıza kartı(tabii ki MS PRO Duo) 256MB ve Titanium Gold(bkz. resim) renk seçeneği var. “Sadece bu kadar küçük iki fark varsa neden ayrı bir model çıkarıldı?” diye soranlara W800i’nin yerini alacak iki modeli, W950 ve W810‘u hatırlatmam lazım. Bari EDGE olsaydı demeden geçemesem de W800i‘nin aynısı olacak telefon, alternatifi W550i‘den hafıza kartı takılabilmesiyle ayrılıyor. Uzun lafın kısası, bütçenizi daha az zorlayacak bu telefonu “ille de Walkman” diyenlere şiddetle tavsiye ediyorum.

Yakında rafları süsleyecek ürünün sayfası için tıklayın.

Sony Ericsson, Cebit 2006 ile beraber uzun süredir beklenen telefonlarını birkaç küçük sürprizle beraber duyurdu. Nokia’nın bugüne kadar üzerinde durduğu sınıflandırma işini nihayet uygulayan SE, 4 ayrı sınıf ve bu sınıflarda farklı gelir ve ihtiyaç düzeylerini tatmin edecek modeller sunuyor. Bunlar neler dersek:

In tune serisi: Bu grupta Walkman telefonlar bulunuyor. Bu yıl piyasaya sürülecek modellerden W950 serinin tek UIQ 3.0 tabanlı cihazı ve haliyle tek smartphone‘u. 4 GB dahili belleğiyle de diğerlerinden ayrılan telefonda touchscreen yani dokunmatik ekran da mevcut. 3G data imkanı sunan W950‘de nedendir bilnmez, hiç kamera yok! Tek amaç müzik dinleten bir smartphone yapmak olmuş sanırım, ne kadar başarılı olduğunu yakında göreceğiz.

Diğer iki modele bakarsak: W810 bir önceki modelin güncellenmiş hali, tasarımı ve ekranı(ki oldukça iyi) dışında önemli bir gelişme yok. Asıl yenilik herkesin beklediği clamshell (kapaklı – istiridye tabir ettiğimiz) Walkman telefon: W300. Monokrom dış ekranı, alt seviye modellerde kullanılan 128×160 pixellik renkli iç ekranı ve 256 MB MemoryStick Micro hafıza kartıyla gelen telefon, giriş seviyesi model olarak bence önemli bir açığı kapatıyor. Çok popüler olacağını tahmin ettiğim modelin çıkışı Haziran’ı bulacak.

In Control serisi: Burada ise özellikle iş dünyasının heyecanla beklediği iki adet smartphone var. P990 firmanın prestijini yükseltecek güçlü bir ürün olacak, uzun süredir bekleniyor ve özellikle kartvizitleri üzerindeki fotoğraf makinesi ile adres defterine işleyebilmesi, yani karakter tanıma özelliği ile bir ilke de imza atıyor. Yakın zamanda duyurulan M600 ise SE’nin ne kadar doğru yolda olduğunun bir işareti. Bu yılın modası kesinlikle ince telefonlar ve M600 rakibi olabilecek diğer cihazlar arasında sıyrılmayı başarıyor. Birebir rekabet içinde olduğu cihaz ise kuşkusuz Blackberry 7100 serisi telefonlar olacaktır, klavye tasarımından da bu belli oluyor.

In Focus serisi: Burada Sony Ericsson ortaklığı, bir Sony markası olan CyberShot‘ı kullanıyor. Focus ingilizce odak anlamına geliyor ve bu telefonlar tamamen görüntüleme özellikleri ile ön plana çıkıyor. K790 ve K800 birbirine çok benzeyen iki model. K790 tri-band ve EDGE destekli bir terminalken K800 ise WCDMA ve GSM destekleyen bir dualmode 3G terminal. K800 video görüşmeleri için ön yüzünde bir VGA kamera da barındırırken her iki cihazın arkasında 3.2 mp çözünürlüklü, xenon flashlı, autofocus ve BestPic™ özellikli bir kamera var. Bu arkadaki kamera, özellikle Sony CyberShot T3/T5 kullanıcılarına tanıdık gelecek şekilde, kayan bir kapakla korunuyor. Her iki cihaz da oldukça şık ve K750 serisinin yerini alacak şekilde tasarlanmış. Tek sorun biraz daha uzun olmaları. Bu cihazlar da çok yakında olmasa da yaza cebinize girecek gibi gözüküyor.

Son bir grup daha var tanıtılan ancak bunlardan çok bahsetmek istemiyorum. In Touch serisi olarak geçen telefonlar en basit cep telefonu fonksiyonlarını kapsıyor ve muhtemelen en geniş kitleye ulaşacak ürünler de bu ailede. Kayda değer bir model olarak UMTS destekli bir telefon olan K610 var. Bu telefonu özel kılan, yukarıdaki fotoğrafta da göreceğiniz üzere Google Search ve Blogger entegrasyonu sunması. Sony Ericsson, bugün yaptığı basın açıklamasıyla Google ve Blogger ile entegre çalışan cihazlar üreteceğini de duyurdu. Bu kapsama giren ilk cihazlar ise K790, K800 ve K610 olacak. Google’ın son dönemlerde yaptığı atılımlar hanesine bir çizik daha. Servisin detayları henüz belirginleşmiş değil. Yine de buradan yola çıkarak cep telefonunda en yüksek veri trafiği yaratan servisin, browsingin daha da popüler hale geleceğini söyleyebilirim.
Gelecek ürünler arasında gerçekten şık kablosuz kulaklıklar da var ancak şimdilik bunlara değinmeyi düşünmüyorum.

Bütün detaylar ve bütün ürünler için tabii ki Sony Ericsson’un Cebit için hazırladığı sayfayı buradan ziyaret edebilirsiniz. Ben halen P990′ı el üstünde tutuyorsam da K790, EDGE ve 3.2 mp CyberShot kamerasıyla sürekli göz kırpıyor. Ya size hangisi göz kırpıyor?